Eenzaamheid
Een van de uitkomsten van het onderzoek ‘De kerk in crisistijd’, uitgevoerd in opdracht van de actie Kerkbalans, is dat de kerk een actieve rol dient te spelen op de terreinen van eenzaamheid, de vluchtelingencrisis en armoede/energiecrisis.
Eenzaamheid scoort met 88 procent als thema het hoogst, waarbij de respondenten, afkomstig uit de Rooms-Katholieke Kerk en de Protestantse Kerk in Nederland, een actieve houding van de kerk verwachten. Deze hoge score wijst erop dat veel mensen zich eenzaam voelen.
Niet velen zullen de eenzaamheid bewust zoeken, zoals de twintigjarige Antonius (ca. 251-356). Hij zocht bewust een leven van afzondering om afstand te nemen van alle aardse goederen. Hij hoopte dat in de stilte van onherbergzame streken de hemel sterker zou zijn dan de aarde. Maar ook Antonius moest ervaren dat het zich terugtrekken uit de wereld nog geen garantie is voor een heilig leven. Wilhelmus à Brakel zegt in de ”Redelijke Godsdienst” dat men door eenzaamheid eerder een beest of een duivel wordt dan een engel. In de eenzaamheid worden we door de goede voorbeelden van anderen niet opgewekt, maar wij ontdekken ook het kwaad niet dat in ons leeft.
Communicatiemogelijkheden
Meer dan een miljoen Nederlanders voelt zich sterk eenzaam. Het komt onder alle leeftijden en onder alle lagen van de bevolking voor. Als het goed is, zal er in de kerk oog zijn voor mensen die om wat voor reden dan ook zich eenzaam voelen.
Dat geldt ook voor jongeren, die om hun eenzaamheid te verdringen of om hun sores te vergeten, zich overgeven aan gamen (het spelen van spelletjes op computer of smartphone) en daaraan verslaafd kunnen raken.
Het is opmerkelijk dat in onze samenleving met zoveel mogelijkheden tot communicatie, zoveel mensen eenzaam zijn. Of, misschien is dat wel een van de redenen van de eenzaamheid? Door de sociale media wordt er meestal niet echt verbinding gelegd met de ander. De emotionele band met de ander wordt gemist. Kun je via Whatsapp wel een intiem gesprek voeren? Want eenzaamheid is: je niet verbonden voelen. Je mist een hechte, emotionele band met anderen. Of je hebt minder contact met andere mensen dan je wenst.
Oorzaken
Eenzaamheid kan verschillende oorzaken hebben. Een man of vrouw blijft soms eenzaam achter als de echtgenoot of echtgenote overlijdt. Niet iedereen heeft een familie die kan bijstaan om de eenzaamheid op te lossen of draaglijk te maken. Ook als gevolg van een echtscheiding kan de verlatene eenzaam achterblijven. Zij die niet tot een huwelijk komen, kunnen zich eenzaam voelen. Tegenwoordig spreekt men ook van existentiële eenzaamheid: je voelt je eenzaam omdat je de zin van het leven niet meer ziet.
Eenzaamheid behoort niet bij het menselijk leven. Het was er in het paradijs niet. God vond het niet goed dat de mens alleen was. Daarom schiep Hij een hulp tegenover de man. Eenzaamheid is het gevolg van de zondeval. Wij hebben God losgelaten en de gemeenschap met Hem verbroken. Ook de gemeenschap met de naaste.
Genade
Het bezoeken van eenzamen behoort bij de pastorale en diaconale taak van de kerk. We moeten echter niet denken dat mensen in staat zijn de eenzaamheid echt op te lossen. Met alle goede bedoelingen blijft er slechts één middel over: genade. De dichter van Psalm 25 gevoelde zich eenzaam, maar kwam ermee op het juiste adres. Hij bad: ‘Wees mij genadig, want ik ben eenzaam en ellendig'. Dat neemt de roeping van de kerk en van elke christen niet weg om zich te bekommeren over de eenzamen. Een bezoek op zijn tijd kan voor een eenzaam mens zijn als een beker koud water.
Het is een voorrecht als tijdens het bezoek aan iemand die eenzaam is ook de echte oplossing voor het alleen zijn aan de orde komt. En die ligt alleen in Christus, Die in volkomen eenzaamheid hing aan het kruis en het uitriep: ‘Mijn God, Mijn God, waarom hebt Gij Mij verlaten?’ Hij verlaten, zelfs van God. Hij moest van God en mensen verlaten worden, om Zich te voegen bij de eenzamen.
Gelukkig als we in de eenzaamheid met God gemeenzaam mogen zijn. Ook als de eenzaamheid steeds meer beleefd wordt bij het ouder worden en het dan waar mag zijn: ‘Tot de ouderdom toe blijf Ik Dezelfde en tot de grijsheid zal Ik ulieden dragen’ (Jes. 46:4).
Eenzaam, maar niet alleen. Dan is eenzaamheid ook een zegen. Ja, een taak voor de kerk, die erop mag wijzen: Gods verborgen omgang vinden zielen waar Zijn vrees in woont.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 2 februari 2023
De Saambinder | 20 Pagina's

Bekijk de hele uitgave van donderdag 2 februari 2023
De Saambinder | 20 Pagina's