Buitenland.
Frankrijk. De regeering en de religie gedurende den oorlog, '
Het heeft de aandacht getrokken, dat in Frankrijk de regeering geweigerd heeft om een bedestond uit te schrijven, Hoe dikwijls het Fransche episcopaat bij de regeering der republiek aangedrongen heeft op het uitschrijven van een bidstond voor den oorlog, telkens was het antwoord, dat de regeering daartoe niet wenscht over te gaan. Nu is deze houding te begrijpen wanneer men weet, dat reeds Gambetta de leus ophief: Ie clericalisme c'est Fennemi, het clericahsme is de vijand, en dat daarmede bijna alle ministeries die de Fransche republiek gehad heeft, instemden. Onder die leus werden de leden van geestelijk orden, als onderwijzers der scholen geweerd, om vervangen te worden door leeken; werden zelfs de geestelijke zusters van barmhartigheid uit de hospitalen verjaagd, om vervangen te worden door bezoldigde ziekenverpleegsters; werd de wet doorgedreven die scheiding van Kerk en Staat proclameerde, en zijn geestelijke broeder-en zusterschappen uit het Fransche gebied verdreven, zoodat geen enkele kloosterorde daarin meer geduld werd. Al was er ook veel dat radicalen en socialisten scheidde, wannier het er op aan kwam maatregelen tegen de Kerk te nemen, dan was men aanstonds weder één. Het was dus moeilijk voor een Clémenceau om met dat verleden te breken, al was het ook dat Roomsche priesters bij duizenden als voorbeeldige soldaten in het Fransche leger dienden en er daardoor ook stemmen opgingen in het radicale kamp, om als de oorlog voorbij zou zijn een andere houding tegenover de Roomsche Kerk aan te nemen. Maar voor het oogenblik heeft de regeering hare houding niet veranderd; bij het plechtig Te Deum, dat in de Notre Dame te Parijs gezongen werd ter eere van de behaalde overwinning, was noch de president der republiek, noch een ander lid der regeering aanwezig. Maar niet alleen te Parijs, maar ook overal elders is het volk in Roomsche kerken saamgestroomd oin God voor de behaalde zege te danken. Er was reeds vóór het uitbreken van den oorlog onder de Fransche jongelingschap een beweging die de religie meer zocht; en het komt ons voor dat deze na den oorlog wel in kracht zal gewonnen hebben.
Van den maarschalk Foch wordt gemeld dat hij aan den vooravond van het groot offensief zijn divisiegeneraals bij elkaar riep om hun zijn plannen mede te deelen. Toen hij afscheid van hen nam sprak hij: «Ik heb nu alles gedaan wat ik kon; gij moet het overige doen. Ik verzoek, mij nu een uur lang ongemoeid te laten.» Kort daarop kwam er een tijding waarmede de generalissimus in kennis moest gesteld worden. Men kon den maarschalk niet vinden, totdat een kapelaan den boodschapper bracht naar een kapel, waarin hij, op zijn knieën biddend, gevonden werd,
Rusland. Kerkelijke toestanden.
Het is niet mogelijk om' uit de verschillende berichten die uit Rusland tot ons'komen, een bevredigend beeld te verkrijgen van den toestand die aldaar op kerkelijk gebied heerscht. Dit staat vast, dat het ambt van Procurator der Heilige Svnode, eenmaal door den invloedrijken Pobedonoszew bekleed, is opgeheven; de kerkelijke aangelegeaheden staan evenals het onderwijs onder bestuur van den volkscornmissaris Lunatscharski.
Deze verklaarde in een openbaar debat, te Moskou over het onderwerp: «Socialisme of Christendom ? " gehouden, dat de strijd van den nieuwen geest in Rusland niet slechts de popen gold, die zich reeds lang in discrediet hadden gebracht, maar ook de geloovigen, In den tijd dien men beleefde, was niet het schild van den deemoed noodig, maar het zwaard. Zelfs Christus zou nu op de hand der Bölsjewiki ziju! Dé vrijmaking der armen, die eens in het geknechte Judea niet gelukte, zou nu een feit worden.
Noch de Christelijke ootmoed, noch de leer van Tolstoï van het niet wederstaan, kon het wachtwoord der regeering zijn, die zich had voorgenomen, dit revolutionaire plan ten uitvoer te brengen.
Het is geen wonder, dat de Grieksch orthodoxen in de handen van zulk een bewindvoerder de belangen hunner Kerk niet veilig achten. Velen popes verkeeren in grooten nood. Vóór de revolutie was hun aanzien over het algemeen niet groot, nu sommigen hunner, geiyk door iemand die Rusland in den laatsten tijd bezocht, meegedeeld werd, vanuit de torens hunner kerken mitrailleurs bediend" hebben die op de revolutionaire menigte vuur gaven, is dit er niet op verbeterd.. In Moskou's straten ziet men mannen met lang haar en in priesterkleed couranten verknopen. Velen verrichten hand arbeid, terwijl anderen door de nieuwe gestichte «Broederschappen» onderhouden worden. Bij de requisitie van woningen én de confiscatie van eigendommen door de raden van arbeiders en soldaten, wordt voor de geestehjken geen uitzondering gemaakt. De bezitter van een huis krijgt eenvoudig een bericht dat, hij zijn huis heeft te verlaten, daar het voor anderen aangewezen is, en daaraan heeft men te gehoorzamen, of men ope is óf niet. De in Rusland zoo talrijke rivaatkerken en kapellen in woningen, scholen n ziekenhuizen zijn reeds gesloten. Het kan ebeuren, dat op een goeden dag ook de groote erken gesloten worden, ofschoon deze tegenoordig meer dan ooit bezocht worden door roote menigten. Doch daar storen de Bölsjewiki zich niet aan.
De nieuw gekozen Patriarch Pichon verklaarde: «Nog altijd is de Russische boer, soldaat en arbeider veel te godsdienstig OTO. zulk eene onkerkelijke politiek te kunnen goedvinden. De Russische pers bericht dat de toeloop in de kerken grooter is dan ooit te voren en dat in het bijzonder daar, waar er wrijving ontstond tusschen de geestelijkheid en het Bolsjewistisch bestuur, het volk door godsdienstig fanatisme aangegrepen werd".
Uit alles krijgt men den indruk, dat de Bölsjewiki zich op den duur niet zullen kunnen staande houden, doch het aantal van hen die de oude bureaucratie terug verlangen is zeer klein. Opmerkelijk is het, dat in deze dagen de vraag naar Bijbels zeer groot is, Hoe duur de levensmiddelen ook zijn, men heeft er in Rusland gelijk nooit te voren geld voor over om in het bezit te geraken van een Bijbel.
WiNCKEL,
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van zondag 5 januari 1919
De Heraut | 4 Pagina's
![Buitenland.](https://www.digibron.nl/images/generated/de-heraut/reguliere-editie/1919/01/05/1-thumbnail.jpg)